بيماري ماهيان آكواريومي


 
براي مشاهده جزئيات به ادامه مطلب مراجعه نماييد

موضوعات مرتبط: بیماری آکواريومي

ادامه مطلب
تاريخ : | | نویسنده : یونس آقايي |

نام و توضیح  مختصر بيماري

شماره بیماری

دم خوره

شماره 2

 برجسته و تیره شدن چشم ها

شماره 3

 قارچ دهان

شماره 4

 قارچ

شماره 5

 خشک شدن یک قسمت از پوست ( خاکستری شدن )

شماره 6

 لکه های سفید ریز

شماره 7

 ایجاد خارهایی روی بدن

شماره 8

 چسبیدن یک کرم به بدن ( بسیار محکم سر جای خود بایستد .

شماره 9

 شپش ماهی

شماره 10

ورم کردن و تکه تکه شدن بدن

شماره 12

آبله ماهی کپور

شماره 13

 زالو

شماره 14


موضوعات مرتبط: بیماری آکواريومي

تاريخ : | | نویسنده : یونس آقايي |

ماهی مبتلا به سفیدک

نام بیماری : سفیدک

نام علمی : Ich Thyopthirius Multifilis

عامل : انگل ایک و ویروس Lymphocystist

نمایی از انگل ایک

تاریخچه کشف : ویروس  Lymphocystist برای اولین بار در سال 1965 کشف شد .

علائم :  



1- رشد دانه های سفید 1 تا 5 میلیمتری روی قسمتی از بدن و دم ماهی

دانه های سفید روی بدن ماهی دانه های سفید روی باله های ماهی

دانه های سفید در دم ماهی دانه های سفید در روی بدن ( با فلش مشخص شده

 2- کاهش میل ماهی به تغذیه

 3- اضطراب و پریشانی ماهی که سبب کشیدن بدن خود به سنگ ها و شن ها می شود .

 4- ورم کردن دستگاه تنفس ماهی

این بیماری که به نام سفیدک شناخته می شود ، از رایجترین بیماری های ماهیان آب شیرین می باشد که اغلب از طریق دعوا با سایر ماهی ها یا لمس کردن توسط انسان به وجود می آید . انگل ایک که عامل بیماری سفیدک بوده ، زندگی دوره های داشته و به راحتی به سایر ماهی ها منتقل می شود .

چرخه زندگی انگل ایک در بدن ماهی

پیش گیری : هرگز ماهی ها را توسط دست لمس نکنید و از نگه داشتن ماهی های مهاجم و آرام در کنار هم خودداری کنید .

قبل از استفاده از روش های درمانی ، ذغال اکتیو یا دیگر عامل های کربن زای موجود در آب را خارج کنید .

نحوه درمان :

1- استفاده از محلول ضد انگل :

نحوه ی استفاده : پس از انتقال ماهی به تانک دیگر به ازای هر لیتر دو قطره ضد انگل در آب ریخته و این کار را 3 تا 7 روز ادامه دهید تا بیماری کاملاً از بین برود .

نکته : قبل از هر بار استفاده از محلول ، 30 درصد آب تانک را تعویض کنید .

محلول

2- استفاده از نمک که به عنوان یک داروی غیر شیمیایی و موثر به کار می رود .

نمک استفاده شده نباید نمک دریایی یا سنگ نمک باشد و تنها از نمک طعام استفاده کنید .

نحوه استفاده : 1- استفاده از نمک در آب تانک ( به ازای هر 8 لیتر یک قاشق چایخوری )

2- حمام ماهی ها در محلول آب و نمک : به ازای هر لیتر 4 قاشق چایخوری نمک را در آب حل کرده و ماهی را بمدت 30 ثانیه تا چند دقیقه در آب شناور کنید ؛ پس از انجام این کار بلافاصله ماهی را به تانک اصلی انتقال دهید . این کار را تا 3 روز ادامه داده و پس از هر بار 30 تا 70 درصد آب تانک اصلی را تعویض کنید .

محلول آب و نمک

تذکر : برای هر بار حمام ماهی محلول آب و نمک جداگانه ای ساخته و از محلول های قبلی استفاده نکنید .

3- افزایش دمای آب : 1 تا 3 ساعت در هر روز دمای آب را به 30 تا 31 درجه سانتیگراد برسانید تا گرما مانع از رشد انگل در بدن ماهی شود .

نکته : این کار را حداقل تا 5 روز متوالی ادامه دهید .

4- استفاده از فرمالدهید محلول : معمولاً در کلینیک های دامپزشکی برای درمان سفیدک ، ماهی ها را در محلول آب و فرمالدهید ( به ازای هر 35 لیتر یک میلی لیتر ) به مدت 12 ساعت حمام کرده و این کار را تا 2 روز ادامه می دهند و پس از این کار 30 تا 70 درصد آب تانک را تعویض می کنند .

محلول فرمالدهید

 اما استفاده از فرمالدهید برای افراد غیر پزشک توصیه نمی شود ، چون علاوه بر کاهش مقادیر زیادی از اکسیژن آب ، ممکن است سبب سرطان در انسان شود .

دیگر مضرات فرمالدهید

5- استفاده از مالاکیت یا مرمر سبز ( Malachite  ) : ماهی بیمار را 3 روز متوالی برای 12 ساعت در محلول مالاکیت و آب حمام کنید .

محلول های مالاکیت

6- در برخی موارد فلز مس ( محلول در آب ) به عنوان دارویی برای درمان سفیدک به شمار می رود ، ولی استفاده از مس در آب ، سبب قلیایی شدن آب شده و ممکن است به ستون فقرات ماهی ها آسیب رسانده و موجب از بین رفتن گیاهان طبیعی شود .


موضوعات مرتبط: بیماری آکواريومي

تاريخ : | | نویسنده : یونس آقايي |

 

دم خوره یا پوسیدگی باله ها

نام : دم خوره یا پوسیدگی باله ها

نوع بیماری : باکتریایی

علائم : دم و باله های ماهی ترک برداشته و زبر و ناصاف می شود . اغلب در لبه های دم ، رده ها و لکه های ریز سفید و رگ های قرمزی مشاهده می شود . به تدریج دم ها خراب شده و کاملاً از بین می روند که در اینصورت بیماری بر ماهی غلبه می کند .



ماهی فایتر مبتلا به دم خوره پوسیده شدن باله ها

دلایل :

 1- استرس یا شرایط نا مناسب باعث بیماری شده است .

2- پایین بودن کیفیت آب

3- پایین بودن دمای آب – کمتر از 50 درجه فارنهایت ( 10 درجه سانتیگراد )

4- شلوغ بودن تانک

5- صدمه دیدن ماهی بر اثر دعوا یا برخورد با وسایل تانک که منجر به عفونت زخم می شود .

دم ها در حال پوسیدگی

پیش گیری :

1- بالا بردن کیفیت آب

2- عدم نگهداری ماهی های آرام و مهاجم در یک تانک

3- کاهش استرس در تانک با ایجاد محل هایی برای پنهان شدن ماهی ها و قرار دادن گیاهان .

4- حفظ چرخه ی طبیعی شب و روز با خاموش کردن وسایل روشنایی اطراف تانک ماهی ها در شب

5- تغذیه ی مناسب

دم خوره یکی از شایع ترین بیماری های ماهیان آب شیرین به شمار می رود ، ولی با مراقبت صحیح از ماهی ها به خوبی می توان از آن پیشگیری به عمل آورد . برای این منظور نباید برای چند تانک از یک تور استفاده کرد ، قبل از فروبردن دست در آب آنرا کاملاً شست ، وسایل تانک را تمیز نگه داشت و رعایت سایر مسائل بهداشتی .

رفتار : اولین کار پس از مشاهده ی بیماری در ماهی ها ، تعویض آب تانک و شستشوی وسایل با آب گرم می باشد .

درمان : در صورت امکان ماهی ها را به تانک قرنطینه منتقل کرده و از داروهای ضد باکتری مثل ماراسین ( Maracyn ) ، ماراسین 2 ( Maracyn Two  ) کاناسین ( Kanasyn ) و یا میکزازین ( Myxazin ) در تانک استفاده کنید .

داروی ماراسینداروی ماراسین 2

داروی کاناسینداروی میکزازین

وجود 3 درصد نمک در آب ممکن است دم خوره های ابتدایی را درمان کند . کیفیت خوب آب هم به درمان کمک می کند . در ضمن باله های آسیب دیده را می توان با داروی ملافیکس ( Melafix ) درمان کرد .

داروی ملافیکس

یکی دیگر از درمان ها که رایج و موثر است ، استفاده از تتراسایکلین ( Tetracycline ) می باشد . و گاهی اوقات از ضد انگل جنگلی (Jungle Fungus Elimator ) استفاده می شود که در یک گالن ( حدود 4 لیتر ) یک چهارم قاشق چایخوری در تانک ریخته می شود . درمان با این دارو را تا 4 روز ادامه دهید و سپس یکبار به طور کامل آب تانک را تعویض کنید . در صورتی که بیماری هنوز متوقف نشده بود ، دوره ی 4 روزه ی درمان را تکرار کنید .

داروی تتراسایکلینداروی ضد قارچ جنگلی

استفاده از نمک در آکواریوم : اضافه کردن نمک در آکواریوم ، ممکن است باعث درمان بشود .

برای پیشگیری از دم خوره می توان از یک چهارم تا یک دوم قاشق چایخوری نمک و برای درمان تا یک قاشق چایخوری نمک در هر گالن استفاده کرد .

نمک

نکات :

1- افزایش دمای تانک تا 30 درجه سانتیگراد در جلوگیری از پیشرفت بیماری موثر است .

2- تعویض مداوم مقداری از آب در دوران درمان و هوادهی مناسب در دوره ی درمان الزامیست .

تذکر : هرگز از دو یا چند دارو در تانک به طور همزمان استفاده نکنید و تنها پس از تشخیص بیماری از یکی از درمان هایی که مقدور می باشند استفاده کنید .

 


موضوعات مرتبط: بیماری آکواريومي

تاريخ : | | نویسنده : یونس آقايي |

فایتر فیش مبتلا به بیماری برآمدگی چشم

نام بیماری : برآمدگی و ترکیدن چشم ، سفید و ابری شدن قرنیه و کوری چشم ماهی

علائم : ورم کردن چشم و تشکیل حلقه ی سفیدی به دور چشم ماهی

 



گوپی مبتلا به بیماری Pop Eye

دلایل : سفید و ابری شدن چشم ممکن است بر اثر فعالیت باکتری های بیماریزا ، کور شدن چشم ممکن است بر اثر کمبود مواد مغذی در غذای ماهی ها ( غذاهای با ارزش غذایی کم ) و ترکیدن چشم بر اثر برخورد با وسایل نوک تیز یا دعوای شدید با سایر ماهی ها ایجاد شود . هم چنین ممکن است فعالیت باکتری های بیماریزا یا کمبود ویتامین A هم در این مورد موثر باشد .

کدر شدن چشم بر اثز تغذیه نامناسب یا تابش نور شدید به تانک حاصل می شود .

در بیش تر موارد بیماری برآمدگی چشم بر اثر کمبود کیفیت آب تانک ،  غذای نامناسب یا صدمه دیدن ماهی به وجود می آید .

Pop Eye Fish DiseasePop Eye Fish Disease

معمولاً این بیماری کشنده نیست ، ولی در صورتی که بدون درمان رها شود ، چشم ها از بین رفته و سرایت باکتری ها به قسمت های مختلف بدن ماهی سبب مرگ آن می شود .

پیشرفت بیماری در بدن ماهی

پیش گیری :

1- عدم نگهداری ماهی های آرام و مهاجم در یک تانک

2- اضافه کردن یک قاشق چایخوری نمک طعام ( بدون ید ) یا سنگ نمک به ازای هر گالن ( حدود 4 لیتر ) آب

3- تمیز نگهداشتن آب تانک

درمان :

ابری شدن چشم را می توان با آنتی بیوتیک های مربوطه ، کدر شدن قرنیه را با اضافه کردن ویتامین به غذای ماهی و تعویض رژیم غذایی آن و ترکیدن چشم را با داروهایی چون پنی سیلین ( Penicillin  ) و آموکسی سیلین ( Amoxicilin ) درمان کرد . هم چنین برای درمان کوری چشم علاوه بر تغییر رژیم غذایی ماهی باید نور ورودی به تانک را کاهش داد .

داروی پنی سیلین

سایر داروهای توصیه شده :

ماراسین 2 ( Maracyn 2 ) ، آمپیسیلین Ampicillin )  ) و استفاده از یک قاشق چایخوری نمک در هر گالن ( حدود 4 لیتر ) آب به مدت 3 روز .

داروی آمپیسیلین

هم چنین تعویض 50 درصدی آب تانک ، 3 تا 5 بار در هفته به تسریع در درمان کمک می کند .

نکات :

1- ماهی بیمار را برای درمان حتماً به تانک قرنطینه منتقل کنید .

2- به دلیل واگیردار بودن این بیماری ، پس از انتقال ماهی های بیمار به تانک قرنطینه ، آب تانک اصلی را تعویض کرده و وسایل آنرا ضدعفونی کنید .

3- این بیماری معمولاً همزمان با بیماری دم خوره در بدن رشد می یابد و برای درمان می توان از درمان های مشترک دو بیماری بهره برد .

ماهی فایتر مبتلا به بیماری برآمدگی یا ترکیدگی چشم ماهی فایتر مبتلا به بیماری برآمدگی یا ترکیدگی چشم


موضوعات مرتبط: بیماری آکواريومي

تاريخ : | | نویسنده : یونس آقايي |

 

بیماری هگزامیتا شدید در اسکار فیش

نام بیماری : هگزامیتا یا چاله ای در سر

علائم :

1- لاغر شدن ماهی و کم شدن فعالیت آن

2- ورم غیر عادی شکم ماهی

3- به وجود آمدن چاله هایی در سر ماهی

4- ضعیف و مضطرب شدن ماهی

5 – عدم تمایل به خوردن غذا

 



دیسکاس مبتلا به هگزامیتا پرت فیش مبتلا به هگزامیتا

نکته : وجود انگل هگزامیتا در ماهی سبب کاهش رشد آن می شود .

دلایل :

1- استرس ناشی از سوء تغذیه و شلوغ بودن تانک

2- پایین بودن کیفیت آب

3- وجود کربن در آب ( می تواند به خاطر وجود ذغال اکتیو در آب باشد . )

چاله های موجود در سر

پیش گیری :

1- فیلتراسیون مناسب و سیفون کردن آب به صورت مداوم

2- تغذیه ماهی ها با غذاهای حاوی ویتامین A و C

3- استفاده ی کمتر از دل گاو در وعده های غذایی

4- قرار ندادن ذغال اکتیو یا مواد حاوی کربن در فیلتر

5- نور کافی

درمان :

1- ابتدا عامل های ایجاد کربن ( همانند ذغال اکتیو ) را از فیلتر و تانک خارج کنید .

2- اضافه کردن ویتامین های A و C و D به آب .

3- درمان رایج این بیماری استفاده از داروی مترونیدازول ( Metronidazole ) می باشد که معمولاً به همراه غذا به ماهی ها داده می شود . البته در مواردی که ماهی علاقه ای به خوردن غذا و دارو نشان نمی دهد ، از حمام دارویی برای معالجه ی ماهی استفاده می شود .

داروی مترونیدازول

توضیحات :

هگزامیتا یک انگل تاژکدار می باشد که حدود 3 تا 6 میکرون طول دارد . این انگل درون روده ماهی ها به خصوص گلدفیش ، کوی فیش و سیکلیده هایی چون دیسکاس و آنجل رشد می کند و سبب سوء هاضمه ماهی می شود که معمولاً با علائمی چون ایجاد  چاله هایی در سر و اطراف چشم ماهی همراه است .

هگزامیتا در بدن ماهیمیکروب هگزامیتا در زیر ذره بین

نکات :

1- ممکن است انگل هگزامیتا ماه ها در بدن ماهی باشد ولی به دلیل پایین بودن عفونت علائم خاصی بروز ندهد ، پس رعایت نکات بهداشتی ضروری است .

2- در صورتی که ماهی آنجل به این بیماری مبتلا شود ، ممکن است گاهی اوقات به صورت عمودی روی آب دراز بکشد و معلق باشد .

تذکر : در صورتی که ماهی مبتلا به هگزامیتا تخم ریزی کند ، مقدار اندکی از تخم ها هچ شده و بچه های آن به سرعت می میرند .

ماهی مبتلا به هگزامیتااسکار مبتلا به هگزامیتا



موضوعات مرتبط: بیماری آکواريومي

تاريخ : | | نویسنده : یونس آقايي |

1- تومور یا غده - GoldFish Tumor

بعضی از گلدفیش ها مبتلا به بیماری تومور یا غذه می شوند ولی گلدفیش دارها بدون راهنمایی دامپزشک نمی توانند سرطانی یا عدم سرطانی بودن تومور را تشخیص دهند .

با اینکه در موارد محدودی تومور می تواند به انسان سرایت کند ولی در صورتی که روی دست شما زخم است نباید دستتان را در تانک گلدفیش ها فروببرید .

بعضی گلدفیش ها پس از ابتلا به تومور هیچ استرسی از خود نشان نمی دهند و یا کاهش وزن پیدا نمی کنند ولی بیش تر بیماری با بی تحرک شدن ماهی و غذا نخوردن آنها نمایان می شود .

براي مشاهده جزئيات به ادامه مطلب مراجعه فرماييد


موضوعات مرتبط: بیماری آکواريومي ، ماهي گلدفيش (طلايي)

ادامه مطلب
تاريخ : | | نویسنده : یونس آقايي |

 

نام بیماری : قارچ دهان ( Mouth Fungus )

 اگرچه این بیماری قارچی نیست و توسط باکتری Chondrococcus columnaris که باکتری عامل بیماری کلومناریس است ، ایجاد می شود اما به این دلیل به این نام خوانده می شود که همانند قارچ در بدن ماهی ظاهر می شود .

بیماری کرک پشمی یک واژه ی عمومی است که بیش تر برای بیماری های قارچی که در پوست بدن ، باله ها و دهان اثر می کنند به کار می رود که رایج ترین نوع قارچ در این عفونت Saprolegnia و Achyla می باشد .


موضوعات مرتبط: بیماری آکواريومي

تاريخ : | | نویسنده : یونس آقايي |

 

فايتر فيش مبتلا به كلومناريس

نام بيماري : كلومناريس يا كولومناريس – Columnaris

كلومناريس يك واژه ي كلي است كه بسياري از بيماري ها همچون پوسيدن دهان ( Mouth Rot ) ، قارچ دهان ( Mouth Fungus )  ، قارچ آبشش ( Gill Fungus ) ، قارچ بدن ( Body Fungus )  ، كرك پشمي ( Cotton Wool ) و Flexibacter را شامل مي شود و همه ي اين بيماري ها توسط باكتري سرسخت Flavobacterium Columnare ايجاد مي شود كه قبلاً به عنوان Flexibacter columnaris شناخته مي شد .


موضوعات مرتبط: بیماری آکواريومي

تاريخ : | | نویسنده : یونس آقايي |

تروفئوس های موری مبتلا به بیماری استسقاء

نام عمومی : استسقاء ( Dropsy )

نام علمی : بسته به علت بیماری تغییر می کند .

پیشگیری : تعویض 10 تا 25 درصد از آب تانک به صورت هفتگی و تغذیه با مواد غذایی مناسب و با کیفیت .

نشانه ها : تورم بدن ، ایجاد فاصله بین پولک ها ، بی حالی ، از دست دادن رنگ ، از دست دادن اشتها ، جایگیری در بالا یا پایین آکواریوم .

علت : باکتریایی ، ویروسی یا انگلی

داروها : ماراسین (Maracyn  ) و ماراسین دو ترکیب ( Maracyn-Two combined )

مورد نیاز : اریترومایسین ( Erythromycin ) ، مینو سایکلین (Minocycline  )

نکته : بیماری ورم ( استسقاء ) معمولاً کشنده است و حتی برخی آکواریست ها ترجیح می دهند ، به درمان این بیماری نپردازند .


موضوعات مرتبط: بیماری آکواريومي

تاريخ : | | نویسنده : یونس آقايي |

ايک ( ICH )


پيشگفتار


ايكتيوفتيريوزيكي ( ICH ) از بيماريهاي رايج ماهيان پرورشي، اكواريومي و وحشي بوده و عامل آن تك ياختة مژه دار نسبتاً درشتي به نام ايكتيوفتيريوس مولتي فيليس ميباشد. اندازه انگل بالغ حدود 1-5/0 ميليمتر بوده و به راحتي با بزرگنمايي كم ميكروسكوپ قابل مشاهده است بنابراين تشخيص بيماري ساده بوده و با تهيه يك گسترش مربوط از پوست و آبشش عملي مي باشد. اين انگل گسترش جهاني داشته و در ماهيان مختلف گزارش شده است، به اكثر درمانهاي رايجي كه بر عليه ديگر تك ياخته ها استفاده مي‌شود مقاوم بوده و به سختي از استخر يا آكواريوم آلوده ريشه كن مي گردد. اين بيماري بيشتر در فصل پائيز و زمستان اتفاق مي افتد كه دليل آن احتمالاً كم شدن فعاليت فتوسنتزي در آب (در نتيجه ايجاد كمبود اكسيژن) و كم شدن ايمني ماهي در اثر كاهش دما و عوامل ديگر مي باشد.دكتر مخير (1976) وجود اين انگل را در ماهيان ايران گزارش كرده اند.


تشخيص


در مرحله پيشرفته، نقطه هاي سفيد بسياري همانند خاكه برنج سراسر بدن ماهي را مي پوشانند. در اين حالت، ماهي خود را به اشياء داخل محيط آبي مي مالد و سعي دارد تا انگل را از پوستش جدا كند. مدتي بعد، شديداً تنبل و بي حال شده و رفته رفته انگل ها با چشم غيرمسلح به صورت لكه هاي سفيد تا يك ميلي متر قطر بر روي پوست ماهي قابل رؤيتند. Ichthyphthirius روش زندگي دوره اي دارد. آن براي توليد مثل، ماهي ها را ترك مي كند. پس از توليد مثل، سوراخ بزرگي در پوست ايجاد ميكند كه براي عفونت ثانوية باكتريايي يا قارچي باز است. انگل به كف مخزن رفته و يك پوشش ژله اي مانند به نام كيست در اطراف خودش ترشح مي كند. آن درون اين كيست به نوزادان بسياري تقسيم مي شود. سپس كيست مي تركد و نوزادان بيرون مي ريزند كه در حال شناي آزاد ميزبان جديدي را جستجو مي كنند. همانند Cryptocaryon، مرحله بين پوست و مرحله كيست هر دو نسبت به درمان مقاومند.

زمان لازم جهت رشد ياخته در زير پوست به دو عامل اصلي درجه حرارت و قدرت دفاعي بدن ماهي بستگي دارد. هر چه ماهي قوي و سالمتر باشد رشد ياخته به مراتب كندتر خواهد بود. در هر صورت، يك ياخته در درون جداره اي كه به دور خود مي‌سازد مي تواند طي 8 تا 24 ساعت بيش از 1000 ياخته به وجود آورد.


چرخه زندگي انگل ايك

معمولاً بدن ماهي هاي مبتلا بهاين بيماري پس از بهبود تا حدود زيادي در مقابل آن مقاوم مي شود. در اين حالت،گلبولهاي سفيد خون دور ياخته ها كيست‌هايي ساخته و آنها را محسوب مي كنند. تنهازماني كه قدرت دفاعي بدن ماهي ها بنا به عللي از جمله شرايط غيربهداشتي محيط زيست،تغذيه نادرست، كمبود اكسيژن و ضعف ناشي از ساير بيماري ها تحليل رود، ياخته هايمحبوس در كيست ها مجدداً فعال شده و خود ماهي يا حتي ماهي هاي تازه به آكواريوموارده شده را مبتلا مي سازند.


درمان

مي توان در مراحل ابتدايي با استفاده از روشافزايش درجه حرارت آب تا بيش از 30درجه سانتيگراد و افزايش نمک به ميزان هر 30 ليتر يک قاشق غذا خوری به مقابله با اين بيماري پرداختولي در مراحل پيشرفته، وقتي كه انگل در پوست ماهي و يا در مرحله كيست است قابلدرمان نمي باشد. جهت از بين بردنICH ، پيش از شكل گيري كيست و يا پساز تركيدن آن بايد داروي اختصاصي به مخزن اضافه شود. به هنگام كاربرد دارو، گياهانو ذغال اكتيو فيلتر را از مخزن خارج كنيد.


معالجه از طريق گرمادما را به تدريج افزايش دهيد،به طوري كه اين افزايش از يك درجه سانتيگراد در ساعت فراتر نرود. هدف ايجاد شرايطياست كه ناقل بيماري يا قادر به حيات نباشد و يا حداقل قدرت توليد مثل خويش را ازدست بدهد.
براي ماهيان حساس به افزايش دما، از شيوه هاي درمان دارويي استفادهكنيد. جهت ساير ماهي ها، افزايش 2 تا 3 درجه سانتيگراد طي 2 تا 3 روز بسيار مفيدخواهد بود. اين عمل جدا از نابودي بسياري از ناقلين بيماري ها، سبب افزايش پادزهرلازم در خون شده و قدرت دفاعي بدن ماهي را افزايش مي دهد.
يكي از پيش شرط هايلازم جهت درمان از طريق افزايش دما، تميزي آب و اكسيژن كافي محلول در آب مي باشد.

معالجه از طريق دارو


الف) درمان با اكريفلاوين (تريپافلاوين Acriflavin = Trypaflavin)
اين دارو در درمان تيرگي پوست و باله ها، گنديدگي پوزه و باله ها، ضدعفوني در جراحات كوچك و به ويژه به هنگام ابتلاء به ايك كاربرد دارد. جهت درمان، ابتداء بايد از دارو محلول مادر تهيه كرد. براي اين كار يك گرم اكريفلاوين را در يك ليتر آب حل كنيد. پس از تهيه محلول، در ظرفي جداگانه به ازاء هر ليتر آب 50 ميلي ليتر از محلول مادر ريخته و ماهي را به مدت 2 تا 4 روز در آن حمام دهيد.
توجه : اين دارو آب را شديداً رنگي مي كند.

ب) درمان با مالاشيت گرين (Malachit green)
مالاشيت گرين در معالجه بيماري هاي قارچي پوست، كدر شدن و يا جوش زدن پوست كابرد دارد. جهت مداوا ابتلا يك گرم از دارو را كه به صورت بلورهاي ريزي مي‌باشد در يك ليتر آب حل كنيد. سپس 6 ميلي ليتر از اين محلول مادر را در 100 ليتر آب حل كرده و ماهي ها را به مدت 12 روز در آن حمام دهيد. در روزهاي سوم، ششم و نهم نصف مقدار داروي تجويز شده را به آب بيافزاييد. پس از 12 روز، نصف آب موجود بايد تعويض شده و آب تازه وارد مخزن آبي گردد.
در صورت انجام درمان در ظرفي جداگانه، به دليل تجزيه ديرتر دارو در آب تازه، مقدار 4 ميلي ليتر از محلول مادر در 100ليتر آب كفايت مي كند.
روش ديگر درمان با مالاشيت گرين، حل كردن 13 تا 15 ميلي گرم مالاشيت در 100 ليتر آب است كه ماهي ها به مدت 3 تا 4 روز در آن حمام داده مي شوند.

توجه : مالاشيت گرين بسيار سمي است كه به هنگام تماس با پوست يا وارد دهان شدن بايد به سرعت به پزشك مراجعه كرد.

توجه : از نگهداري مالاشيت يا محلول مادر آن در يخچال حاوي موادغذايي اجتناب ورزيد، زيرا علاوه بر سمي بودن سرطان زا مي باشد. كاربرد مالاشيت در درمان و يا ضدعفوني در مورد ماهيان پرورشي خوراكي در برخي كشورها به طور كلي ممنوع اعلام شده است و در ساير كشورها پس از كاربرد در معالجه بايد ماهي دوره اي در حدود 2 تا 6 ماه را پيش از عرضه به بازار مصرف بگذراند.

توجه : ماهیان فاقد پولک مانندلوچ و گربه ماهیبه شدت نسبت بهمصرف مالاشیت گرین حساسند . ممکن است مصرف دوزهای پایین دارو سبب صدمه آشکار به آنهانشود ولی استمرار کاربرد دارو در نوبت دوم ممکن است سبب تشدید صدمات ناشی از کاربرددارو در مرتبه اول شده و سبب تخریب بافت آبششها شود و منجر به تلفاتگردد .
بهترین درمان علیه این بیماری در لوچ تغییر دادن درجه حرارتاست.

ج) درمان با سولفات كينين يا هيدروكلريدكينين (Quinine Sulfat or Quinine Hydrochloride)
يك گرم كينين را در 100 ليتر آب حل كرده و ماهي ها را 3 روز در آن قرار دهيد. سعي كنيد معالجه در ظرفي مجزا انجام شود. اگر آب به هنگام معالجه كدر شد بايد محلول تازه اي تهيه كرده و ماهي ها را به داخل آن انتقال دهيد.
توجه : اين درمان را براي ماهي هاي بسيار كوچك و يا بسيار حساس نبايد به كار برد.
باتوجه به اين كه يكي از خصوصيات انگل نفوذ به لايه هاي زيرين بافت پوششي مي باشد لذا تكرار درمان براي حاصل شدن نتيجه مطلوب ضروري است لذا به همين دليل تجويز دارو سه بار به فاصله 48 ساعت تكرار گرديد و پس از نوبت سوم جهت برطرف كردن عوامل مساعد كننده بيماري، ماهيان به استخري با شرايط نگهداري مناسب تر انتقال داده شدند كه نهايتاً نتيجه مطلوب بدست آمده و ماهيان درمان شده از آلودگي پاك گرديدند.

د ) درمان با داروی مخصوص بيماری ICH محصول شرکت تترا :




این دارو عملکرد وسیعی جهت کنترل این انگل داشته و در صورت استفاده درست ( طبقدستورالعمل ) برای باکتریهای مفید موجود در فیلتر و گیاهان آکواریومی مضر نخواهدبود .
ظرف محتوی داروی فوق دارای 10 بخش مشخص شده میباشد که جهت تنظیم مقدارمصرف دارو کاربرد دارد . طبق دستور العمل مصرف موجود به روی بر چسب ظرف مقدار 5میلی لیتر از داروی فوق جهت استفاده در 20 لیتر آب در نظر گرفته شده است و هر خطنشانه موجود در سمت چپ ظرف نیز نشانه 10 میلی لیتر از ماده مورد نظر میباشد بنابراین محتوای یک خط جهت 40 لیتر آب و کل ظرف دارو برای 400 لیتر آب در نظر گرفته شدهاست لازم به یاد آوری میباشد که ماده اصلی تشکیل دهنده دارو فوق الذکر نیز مالاشیتگرین میباشد .


در خاتمه باتوجه به سيكل زندگي انگل براي پيشگيري از وقوع اين بيماري رعايت نكات ياد شده ذيل توصيه مي شوند:
1 : در زمان انتقال ماهی به آکواريوم سعی کنيد درجه حرارت آبی که ماهی در آن است پايين نيايد .
2 : هميشه از آب مناسب در آکواريوم استفاده کنيد .
3 : هرگز دمای آب آکواريوم رو به يکباره پايين نياريد .
4 : ماهی آلوده وارد آکواريوم نکنيد زيرا اين بيماری به شدت فراگير است .
 
بيماری دم خوره و پوسيدگی باله ها






پيشگفتار


بیماریهای پوسیدگی باله و دم در واقع دو بیماری احتمالا مشابهند که به زخمهای پیشرونده و تحلیل رفتن باله های ماهی اطلاق میشود.در اغلب منابع از پوسیدگی دم به معنی زخم یا تحلیل رفتگي باله دمی و از پوسیدگی باله به معنی زخم و ضایعات سایر باله ها نام برده میشود.از بیماریهای شایع ماهیان پرورشی سرد آبی و گرمابی و ماهیان زینتی است.
از آنجائیکه مکن است عامل مسببه این بیماری مختلف یباشد به سه احتمال زیر توجه میشود:
1 – عامل مستقیم بیماری باکتری بوده و معمولا از گروه آئروموناس و پزودوموناس هستند.
2 – این باکتریها و همچنین میکسوباکتریهای آب به عنوان عامل ثانویه ،باله های ماهیانی را که در اثر ازدحام ، خراشیدگی حاصل از برخورد با اشیا و دیواره تانک یا سایر علل نظیر کمبود اسید فولیک یا افزایش ویتامین A ، صدمه میبینند مورد حمله قرار میدهند.
3 – بیماری به همراه سایر بیماریهای میکروبی از قبیل فرونکلوز ،بیماری قرحه و عفونت میکسو باکتريایی مشاهده میشود.
باکتری آئروموناس هیدروفیلا به عنوان عامل بیماری پوسیدگی باله و دم از بسیاری از ماهیان آکواریومی ایران جدا شده است.
این بیماری احتمالا از طریق تماس و یا در بعضی موارد مستقیما از آب به ماهی منتقل مشود.اصلاح مسیرهای خشن در محیط زندگی میتواند مفید واقع شود.عفونتهای تحریک کننده و بیماری کرمی ژیرو داکتیلوس اغلب با بیماری پوسدگی باله همراه است.صدمات مکانیکی حاصل از این موارد ممکن است باعث عفونت ثانویه شود
اولین نشانی در بروز زخمها در پوسیدگی باله و دم عبارت از خط سفیدی است که روی لبه خارجی باله ها دیده میشود که به طرف پایه باله ها در حال پیشرفت است.با ظهور زخم ، لبه خارجی بر اثر تحلیل رفتن نسوج نرم بین شعاع باله ها حالت رشته رشته ای پیدا میکند.تخریب تا از بین رفتن تمام باله ادامه یافته و در مورد زخم باله دمی ، تنها اثری از آن باقی میماند.چنانچه غضروف پایه باله مخرجی یا سینه ای مورد هجوم قرار گیرد ممکن است باله به جای پوسیدگی قطع گردد.
پوسیدگی دم ظاهرا بیشتر در ماهیان دریايی که در آکواريوم نگهداري میشوند شایع است. و معمولا نواحی خونریزی داده نزدیک باله دمی را مبتلا کرده و لبه باله ها نیز ضخیم میشود وبه سرعت پیشرفت کرده و عموما در عرض چند روز پس از ظهور نشانه های عمده به مرگ منتهی میشود.

نظر به اینکه بیماریهای پوسیدگی باله و دم دارای عامل اولیه باکتریایی است و بوسیله اوضاع محیطی نامناسب و سوء تغذیه بر شدت بیماری افزوده میشود. لذا بهترین وسیله پیشگیری ایجاد محیط مناسب و بهداشت خوب براي ماهی است.


علت ها


پوسدگی باله و دم يکی از بيماری های رايج ماهيان آکواريوم است که بيشترين علت بروز اين بيماری نبود آب سالم در آکواريوم است و آب کثيف باعث بروز اين بيماری در ماهی های زينتی می شود .
محيط آکواريوم يک محيط بسته می باشد که در اين محيط موارد زير باعث به وجود آمدن باکتری های مضر برای ماهيان می شود :
1 : غذا های مانده که در صورت زياد دادن غذا به ماهيان به بستر آکواريوم رفته و در لابه لای شن ها و وسائل تزينی نشست ميکند و به مرور زمان باعث فساد غذا و توليد باکتری های مضر می گردد .
2 : مدفوع ماهيان هم در کف شن ها مينشيند و در آب تجزيه شده و باعث تجمع باکتری ها ميشود که در صورت داشتن گياهان طبيعی يک مقدار از اين موارد صرف کود گياه می شود .
3 : ورود ماهی آلوده به اين باکتری به آکواريوم اصلی

سه مورد فوق از مسائل اصلی در مورد کثيف شدن آب و توليد باکتری های مضر برای آکواريوم و ماهيان زينتی می باشد ، که همين باکتری ها باعث بروز بيماری دم خوره و پسيدگی باله ها می شود .



تشخيص


اگه اين بيماری در مرحله اول شناسايی بشه ، برگشت قسمت های دم و باله ماهی که در اثر اين بيماری ريخته شده ، ممکن است .
گاهی اوقات زد و خورد بين ماهيان باعث کنده شدن دم و باله ماهی می شود که اين مسئله را نبايد با بيماری دم خوره اشتباه گرفت !!
در مرحله اول يک خط سفيد در انتهای باله ها و دم ماهی ظاهر می شود و انتهای دم ماهی حالت ريش ريش شدن به خود ميگيرد ، در اين مرحله ماهی اشتهای غذا خوردن دارد و هيچ گونه حرکت خاصی که نشان دهنده وجود اين بيماری است از خود نشان نميدهد .
( اگه در اين مرحله بتوانيم ماهی را در آکواريومی قرار بديم که آب 100% سالمی دارد و به جای هر 30 ليتر آب يک قاشق غذا خوری نمک بدون يد در آب بريزيم ، ماهی خوب ميشود و نيازی به مصرف دارو نيست )
2 تا 3 روز بعد از آثار اول بيماری ، دم و باله های ماهی شروع به خورده شدن ( ريش ريش شدن ) ميشود و هر چه بيشتر می گذرد ، سفيدی انتهايی بيشتر و باله های ماهی به صورت جدا جدا و بعد از مدتی کاملاً از دست ميدهد .


نوع پوسيدگی


نوع پوسيدگی به 2 مدل می باشد :
1 : مدلی که قارچ های مضر باعث بروز بيماری می شود .
2 : مدلی که باکتری های مضر باعث بروز بيماری می شود .
در هر دو صورت ( بر اثر قارچ - بر اثر باکتری ) نوع درمان و پيشگيری يکسان می باشد .


درمان


بايد يک مخزن قرنطينه آماده کنيم و تمام وسايل آن را با آب گرم خوب بشوريم و به هيچ عنوان از مواد شوينده معمولی استفاده نکنيم .

درمان به وسيله دارو ها

1 : شما ميتوانيد از دارو Jungle Fungus Eliminator استفاده کنيد و به ازاي هر 2 گالن آب ، 2/1 قاشق چای خوری به آب اضافه کنی ؛ 4 روز صبر کنيد و بعد کل آب رو تغيير بديد و اگه هنوز پوسيدگی ادامه داشت ، مجدد اين کار رو تکرار کنيد .
2 : ميتوانيد از محصول Tetra General Tonic طبق دستور عمل روی خود دارو استفاده کنيد و بعد از 4 روز 50% آب آکواريوم رو تعويض کنيد .
3 : ميتوانيد از کپسول آموکسی سيلين 500 استفاده کنيد به اين صورت که به ازای هر 150 ليتر آب آکواريوم در هر 8 ساعت يکبار به آکواريوم اضافه کنيد و 3 روز متوالی اين کار رو تکرار کنيد و بعد از 3 روز 50% آب رو تعويض کرده و برای پيشگيری بهتر هست به ازای هر 40 ليتر آب ، يک قاشق غذا خوری نمک به آب اضافه کنيد .
4 : ميتوانيد از کپسول تترا ساکلين استفاده کنيد به اين صورت که هر روز يک کپسول تترا ساکلين را باز کرده و در کمی آب حل کرده و به آکواريوم خود اضافه کنيد ( 150 ليتر آب = يک کپسول ) ، 2 روز اين کار رو انجام دهيد و بعد از 2 روز 50% آب آکواريوم رو تعويض کرده و از نمک استفاده کنيد .

توضيح در مورد نمک :
اضافه کردن نمک در آکواريوم قرنطينه برای بهبود اين بيماری يک مسئله اختياری است و 100% لازم نيست ولی داشتن نمک در آکوارييوم اصلی 100% لازم است . شما بايد هميشه مقداری نمک به آکواريوم اصلی خود اضافه کنيد تا باکتری هايی که باعث بروز اين بيماری هستند ، کمتر رشد و نمو کنند ، پس هميشه در يک آکوريومی که ماهی های سالمی دارد بهتر است به ازای 50 ليتر آب ، يک قاشق غذا خوری نمک بدون يد اضافه کنيد .
( اگه نمک بدون يد نداريد و نمک يد دار در منزل داريد ، ميتوانيد : نمک يد دار را در يک ماهی تابه ريخته و آن رو روی گاز قرار دهيد و به آن حرارت دهيد ، وجود حرارت باعث جدا شدن يد از نمک می شود )



نکات مهم در مورد اين بيماری


- بيماری دم خوره و پوسيدگی بال ها يک بيماری واگيردار در بين ماهی ها می باشد ، پس در صورت مشاهده اولين علايم بروز اين بيماری ، بايد سريع ماهی را به تانک قرنطينه منتقل کرد .
- هميشه زمانی که ميخواهيد دست خود را در آب آکوريوم قرار دهيد ، حتماً خوب دست خود را بشوريد و کاملاً خشک کنيد .
- هميشه آب تميز و پاکيزه برای آکواريوم قرنطينه داشته باشيد تا هنگام ظهور بيماری در ماهی بتوانيد سريع ماهی رو منتقل کنيد نه اينکه 24 ساعت صبر کنيد که آب تازه بدون کلر شود و سپس آکواريوم قرنطينه آماده پذيرش ماهی شود .
- هيچ گاه در آکواريوم قرنطينه از داروهای ضد عفونی عمومی و ضد کلر استفاده نکنيد .
- دمای آب آکواريوم قرنطينه خود را هميشه بين 29 تا 31 درجه نگه داريد .
- در هنگام درمان ماهی در تانک قرنطينه ، از غذا هايی استفاده کنيد که انرژی زيادی به ماهی دهد و ماهی اون غذا رو دوست داشته باشد ( مثل کرم خونی منجمد )
 
 
تيرگی چشم ( Cloudy Eye )







علت ها


موارد زيادی باعث بروز اين بيماری در ماهيان آب شيرين می شود ، اين موارد عبارتند از :
- :PH پايين
- : مصرف زياد دارو
- : کيفيت پايين آب
- : استفاده بيش از حد تعداد ماهی در آکواريوم
- : ابتلاهای باکتری
- : ابتلاهای داخلی
- : کمبود های غذايی
- : پيری
توجه : يکی از عوامل موثر بروز اين بيماری نگهداری بيش از حد ماهی از لحاظ تعداد در آکواريوم است ، شلوغ بودن آکواريوم باعث ميشه غذا دهی زياد انجام بشه و طبيعتاً فاکتور های حياتی آب از حالت استاندارد خارج ميشه و اين امر باعث بروز اين بيماری در ماهيان ميشه .


تشخيص


در زمان بروز اين بيماری ، ماهی بيمار هيچ گونه علايم منفی که دال بر وجود اين بيماری باشه از خودش نشان نميده و از لحاظ رفتار کاملاً سالم است ، خوب غذا ميخورد و خوب شنا ميکند ، ولی اگر به ناحيه چشم ماهی بيمار به دقت نگاه کنيم ، يک لايه شيری رنگ روی چشم ماهی بيمار ديده ميشود که مانند ابری بر روی عدسی چشم ماهی است . در مراحل اوليه آسيبی به ماهی وارد نميشود ولی اگر درمان نشود باعث کور شدن ماهی بيمار می شود .


درمان


بهترين روش درمان برگرداندن آب به شرايط ايده آل است ، زمانی که ماهی شما دچار اين بيماری شد بايد موارد زير را انجام دهيد :
- : تعداد ماهيان داخل آکواريوم را کم کنيد و به حالت استاندارد در بياريد
- : 50% آب آکواريوم را طی 2 نوبت با فاصله 3 روز تعويض کنيد . يکروز 25% تعويض شود و 2 روز بعد مجدداً 25% .
- : فاکتور های اصلی آب را اندازه گيری کنيد ( پ.هاش - آمونياک )
- : از غذا های مقوی و به مقدار کم استفاده کنيد .
- : در چندين سايت در مورد دارويی به اسم Maracyn صحبت شده که اين دارو در واقع يک نوع آنتی بيوتيک برای ماهيان آکواريوم است که ضد قارچ ها و باکتری ها عمل ميکند .
 
 
تيرگی پوست








تشخيص



دراین بیماری پوست و آبششها توسط انگل آلوده میشوند و سبب کدرگشتگی شدید پوست میگردد ماهی مبتلا پوست خود را شدیدا به دیوار و وسایل داخل آکواریوم میمالند از علائم مهم آغاز بیماری پیدایش لکه های تیره دایره یا بیضی شکل بر روی پوست است محل این لکه ها به تدریج ورم کرده و سفید میشوند سرانجام پوست در محل لکه ها از بدن جدا میشود . این بیماری ماهی را کند و کسل میکند گاهی اوقات انگل روی آبشش رشد میکند که درآن صورت ماهی دچار کمبود اکسیزن میشود و به سطح آب میآید و شدیدا نفس میکشد . در روی پوست بیشتر قسمت پشت یعنی از پس سر تا باله پشتی مورد هجوم این انگل است روند پیشرفت بیماری در ماهیهای جوان و یا ضعیف سریع میباشد ولی در ماهیهاهی بالغ و قوی پیشرفت لکه ها به کندی صورت میگیرد .


درمان


توسط نمک طعام
کاربرد : در معالجه ابتلای خفیف به انگلها و شروع کدرگشتگی پوست و باله ها
شیوه درمان :
1 :حمام کوتاه مدت : 15 تا 20 گرم نمک طعام را در یک ایتر آب حل کرده و ماهی را برای 10 تا 45 دقیقه در آن حمام دهید .
2 :حمام دراز مدت : یک گرم نمک طعام را برای 12 لیتر آب آکواریوم ( اب سبک) و 3 گرم نمک طعام را برای 10 لیتر آب آکواریوم (آب سنگین) بکار برده و ماهیها را برای مدت 5 روز در آن حمام کنید .
برای درمان این بیماری در مراحل پیشرفته از داروهای آکروفلاوین . مالاشیت گرین . متیلن بلو.
استفاده میشود .

توجه : مالاشیت گرین به دلیل سموم بالا مبتدیان پیش نهاد نمیگردد .

معالجه توسط متیلن بلو
کاربرد : در معالجه قارچها و کدر گشتگی پوست و امراض خونی
طرز تهیه محلول مادر : یک گرم متیلن بول در یک لیتر آب حل شود .
شیوه درمان :
1 : یک میلی لیتر محلول مادر در یک لیتر آی آکواریوم ریخته و پس از مدت 5 روز باقی مانده و دارو را توسط صافی ذغالی از آب جدا کنید .
2 : سه میلی لیتر محلول مادر در یک لیتر آب ریخته و ماهیان مبتلا را به مدت 3 روز در ان قرار دهید
3 : حمام کوتاه مدت 200 میلی لیتر محلول مادر را در ظرفی جداگانه در 10 لیتر آب حل کرده و ماهی را برای 30 دقیقه در ان حمام کنید
4 : جهت جلوگیری از امراض احتمالی ناشی از محیط بیرون 50 میلی لیتر محلول مادر در 100 لیتر آب قرنطینه بریزید
5 : برای پیشگیری از امراض قارچی 30 میلی لیتر محلول مادر را به ازای 100 لیتر آب به مخزن
اضافه نمائید
 
 
بيماری زخم ( Ulcer Disease )









پيشگفتار



عامل بيماري هموفيلوس پيسيوم يك ميكروب گرم منفي است . اين بيماري كاملا شبيه فورونكلوز بوده و گاها توام ديده ميشود .


تشخيص


اين باكتري در سطح بدن ماهيهاي حساس قرحه يا زخمهاي باز ايجاد ميكنند . ضايعات بصورت پرز كوچك ظاهر شده كه متعاقبا نوك آن سائيده شده و بصورت زخمي نمايان ميگردند.زخمهاي باز شده در اطراف داراي پوست مايل به سفيد و در مركز تيره رنگ مي باشند . در اين بيماري فقط روي پوست دچار هيپرپلازي شده و زخمهاي حاصل پوست را در بر نميگيرد . بلكه بطور افقي گسترش يافته و قسمت وسيعي از بدن را فراميگيرد و در نتيجه سپتي سمي با علائم خونريزي مشخص ايجاد ميشود . در اين بيماري ممكن است
باله هاي شنا در اثر زخمهاي حاصل پوسيده و از بين بروند و يا زخمهايي اطراف دهان ايجاد شود . ولي معمولا قسمتهايي از پوست حجيم شده و به رنگ مايل به سفيد و بطور نامنظم اسفنجي و چروك خورده به نظر ميرسند . هنگامي كه اين قسمتها مي افتند زخمهاي ناجور و كم عمقي از زير آنها نمايان ميشود . كه با يك سجاف (لبه) به رنگ مايل به سفيد احاطه شده اند.


درمان


براي درمان كاربرد اكسي تتراسيكلين و يا كلرامفنيكل با نتايج خوبي همراه بوده است.
مصرف كلرامفنيكل :
به ميزان 10 تا 50 قسمت در ميليون بصورت حمام طولاني مدت استفاده ميشود .
مصرف اكسي تتراسيكلين :
10 تا 20 قسمت در ميليون بصورت حمام طولاني مدت.
توجه :10 قسمت در ميليون يعني 1 گرم دارو(1000 ميليگرم) در 100 ليتر آب
نکته : اين بيماری بر روی ماهيان گياه خوار بيشتر ديده شده است .
 
 
بيرون زدگی چشم ( Pop-Eye )


تشخيص

بروز اين بيماری به علت ترشح چرکی غدد چشمی است که هم در ماهيان آب شيرين ديده ميشه و هم در ميان ماهيان آب شور .
ممکن است يکی يا هر دو چشم ماهی دچار اين بيماری شود به اين صورت که گويی پشت چشم يک حباب هوا قرار گرفته که باعث می شود به حدقه چشم فشار وارد شود و چشم باد کرده و در انتها از کاسه در بيايد . مدت اين بيماری ممکن است چندين هفته باشد .

اين اتفاق در 2 صورت رخ ميدهد :
1 : اتفاق فيزيکی ( بدون عفونت )
2 : بيماری انگلی
حال هر 2 حالت اين بيماری رو مورد بررسی قرار ميديم :
حالت اول ( اتفاق فيزيکی)

احتمال
در زمانی احتمال اينکه ماهی شما به علت اتفاقات فيزيکی چشمش دچار آسيب شده باشد قوی ميشود که تنها يک چشم ماهی دچار اين آسيب شده باشد و اگر 2 چشم ماهی آسيب ديده باشد ، احتمال90% مشکل انگلی دارد .
در اين حالت آسيب مانند يک خراش يا کبودی بر روی چشم است که علت آن :
نبرد با يک ماهی ديگه
خراشيدگی چشم با وسيله لوازم داخل آکواريوم
حالت ارثی
اورگانيسم در آکواريوم
که باعث می شود چشم ماهی خراش بر دارد يا حتی باد کند که ظاهر زشتی به ماهی ميدهد ، ولی ماهی از لحاظ بدنی در سلامتی به سر ميبرد .


درمان
در اين حالت پيشنهاد ميشود که ماهی آسيب ديده رو از آکواريم خارج نکنيد ( به علت استرس ) مگه اينکه متوجه بشيد ماهی آسيب ديده از جانب ماهيان ديگه مورد حمله قرار ميگيرد .
اگه خراش جزی باشد ، خود به خود خوب ميشود و تا بهبودی کامل نبايد ماهی رو از قرنطينه به آکوريوم اصلی منتقل کنيد . شما ميتوانيد از غذا های مقوی به همراه تترا ساکلين يا ChloramPhenicol برای ماهی بيمار استفاده کنيد و به مرور زمان شاهد خوب شدن چشم ماهی باشيد ( زمان خوب شدن چشم ماهی در ماهيان مختلف فرق ميکند و يک مقدار طولانی است )

معمولاً در آسيب های جزيی چشم به ظاهر نرمال خود بر ميگردد و ماهی کور نميشود ولی اگر اوضاع بد باشد ، چشم بی رنگ و خاکستری ميشود و در نتيجه ماهی کور ميشود .
اگر به ماهی بيمار به خوبی رسيدگی نشود ممکن است چشم باد کرده و بترکد و به اصطلاح چشم ناپديد شود و ماهی شما به انتظار مرگ می رود .
توجه داشته باشيد : زمانی که ماهی شما به علت درگيری چشمش آسيب ميبيند ، با اينکه عامل انگلی نبوده ، ولی به علت ضعيف شدن ماهی و خراشيدگی چشم ، ماهی شما مستعد بيماری چشمی ميشود .
توجه داشته باشيد : که اگر دو چشم ماهی شما بر اثر جنگيدن با ماهی ديگه آسيب ديده باشد ، پس ماهی شما توانايی ديد کمی دارد ( حتی ممکن است به علت آسيب ديدگی نتواند ببينيد ) ، بنابراين در هنگام غذا دهی ، حتماً غذا دهی دستی انجام شود ( با دست به سمت دهن ماهی غذا را هدايت کنيد ) .
اگر ماهی شما از هرگونه خوردن غذا سر باز زد ( به علت ديد کم و استرس زياد ) شما ميتوانيد از مولتی ويتامين های مايع استفاده کنيد و همچنين دارو را ( در بالا اسم دارو گفته شد ) در آب حل کنيد ، زيرا ويتامين و دارو از راه پوست هم جذب ماهی می شود .


حالت دوم بيماری انگلی ( عفونی )


اگر بيماری چشم ماهی شما علت انگلی داشته باشد ، 90% هر دو چشم ماهی دچار آسيب می شود که علت اين آسيب باکتری يا قارچ يا انگل می باشد .
جالب است بدانيد ممکن است کليه ماهی منشا اين بيماری باشد که در آن صورت هر دو بيماری بروز ميکند ( بيماری چشم و متورم شدن شکم ماهی به علت جمع آوری مايعات در شکم ) که در اين صورت شکم ماهی باد کرده و فلس ها حالت ايستاده به خود ميگيرد .
بعضی اوقات منشا بيماری چشم يک بيماری قارچی می باشد که در اين حالت تنها چشم ماهی باد ميکند .

علت
کمبود غذا ، سم ها ، بالا آمدن ناگهانی درجه حرارت آب ، وجود مس ، نيترات يا آمونياک زياد در آب ، فشار .
هر کدام از موارد بالا باعث بروز اين بيماری در ماهی می شود . همچنين کيفيت ضعيف آب يا شرايط زيست محيطی باعث بروز اين بيماری و ديگر بيماری ها در ماهی می شود .



درمان
اولين قدم : بعد از اينکه اطمينان حاصل کرديد که ماهی شما به علت بيماری انگلی به اين وضع در آمده ، سريع ماهی بيمار را به قرنطينه منتقل کنيد چون اين بيماری يک بيماری واگيردار است .
تنها راه درمان اين است که شما بهترين رژيم غذايی را به ماهی بدهيد ( کم ولی مقوی ) روزانه به ميزان 5 تا 10% آب را سيفون کنيد .
در پايان : خيلی ناراحت هستم از اينکه بايد بگويم احتمال خوب شدن ماهی که اين بيماری رو گرفته باشه ( در شرايط حاد ) کم است و رفته رفته ماهی 2 چشم خود را از دست ميدهد و ديگر نميتواند غذا را ببينيد و از گرسنگی خواهد مرد ، لازم به توضيح است که : اکثر ماهيان به وسيله حس بويايی غذا را پيدا ميکنند ولی ماهی که کور باشد آنقدر استرس دارد که نميتواند محل دقيق غذا را پيدا کند .
اين بيماری برای ماهی بسيار دردناک است و توصيه شده اگر اين بيماری در مراحل حاد خود است ، ماهی را از درد نجات دهيد !!!!
 
 
 
بيماری کيسه شنا ( Swim Bladder Disease )
پيشگفتار
در مورد سبب شناسي اين بيماري عوامل مختلفي بيان مي شد از جمله به خاطر عدم تعادل و ناهماهنگي در شنا و حركت و ضايعات كيسه شنا عامل آن را تغذيه اي مي دانستند بعد ها عامل باكتريايي را مسبب بيماري مي پنداشتند و بالاخره در سال 1973 عامل عفونت ويروسي آن ثابت شد .
انتقال ويروس اين بيماري از راه تخم و اسپرم ثابت نشده است ولي ماهيان بيمار همواره به عنوان ناقلين ويروس شناخته مي شوند .
بسياري تجويز آنتي بيوتيك را موثر دانسته است از جمله كلرامفنيكل چه از را تزريق صفاقي و يا خوراكي ( در سه روز متوالي ) .
در شوروي سابق تجويز متيلن آبي رايج بوده است .

علت ها

بيماری کيسه شنا اغلب به خاطر غذای زياد و يا فقدان در رژيم غذايی بروز ميکند .
اين بيماری يک بيماری واگيردار نيست و لازم نيست ماهی بيمار را از بقيه ماهی ها جدا کنيم . افرادی معتقد هستند که يکی از عوامل بروز اين بيماری . يبوست ماهی می باشد .

پيشگيری

پيشگيری از بروز اين بيماری بسيار ساده است . رژيم درست غذايی ، دادن غذای مقوی در نوبت های زياد ولی به مقدار کم و زياد استفاده نکردن غذا های منجمد در رژيم غذايی .
شما ميتوانيد مقدار غذايی که ميخواهيد در يه روز به ماهی بدهيد تا به چند نوبت جدا تقسيم کنيد ، به اين صورت که 3 بار غذا دادن در روز بهتر از يک بار غذا دادن در حجم بالا در يک روز است .
در يکی از سايت ها مثال جالبی زده : مقدار غذايی که در يک وعده به ماهی ميدهيد نبايد بزرگ تر از چشم ماهی باشد !!
مورد ديگر که باعث پيشگيری بروز اين بيماری می شود يک نواخت دادن غذا و تنوع در نوع غذا هست . اگر شما هفته اي 14 مرتبه به ماهی خود غذا ميدهيد ، بايد اين عدد ثابت باشد و به هفته اي 7 مرتبه يا 30 مرتبه تغيير نکند . شما نبايد هميشه از يک غذای خاص برای ماهی استفاده کنيد ، تنوع در رژيم غذايی باعث قوی شدن ماهی شده و ماهی شما به سختی بيمار می شود .

تشخيص
ماهی بيمار شما در روز ابتدای اين بيماری به خوبی شنا ميکند و هيچ مشکل ظاهری ندارد ، روز بعد ماهی شما در زمان شنا کردن به يک طرف خاصی در شنا گرايش پيدا ميکند و کمی رنگ ماهی کدر ميشود و يک مقدار بسيار کم زير شکم ماهی باد ميکند . توجه داشته باشيد که کيسه شنا روی ستون فقرات ماهی ما بين دم و شکم واقع شده است . اگر اين مثانه ( کيسه شنا ) ورم کند يا بزرگ شود و يا حتی سفت شود ، ديگر ماهی قادر به شنا کردن درست نمی باشد و همين امر باعث بد شنا کردن ماهی می شود .
ماهی بيمار متمايل به يک سمت شده ( عمودی ) و به کف آب ميرود و شنا کردن و بالا آمدن به سطح آب برای ماهی سخت می شود .اين مسئله ادامه دارد تا اينکه ديگر ماهی قادر به شنا کردن نمی باشد .

چه بايد کرد

زمانی که ماهی شما دچار اين بيماری شد ، اولين اقدامی که بايد انجام دهيد داشتن يه رژيم غذايی سرشار از مواد مقوی ولی با حجم کم برای ماهی بيمار است ، اگر شما بتوانيد اين رژيم را ادامه بدهيد ، کيسه شنا به سرعت خودش را ترميم ميکند و ماهی شما به حالت اول بر ميگردد و خوب می شود . زمانی که ماهی دچار اين بيماری ميشود به احتمال زياد يبوست هم دارد به نظر اين حقير شما ميتوانيد ماهی را از آب گرفته به قسمت مقعد ماهی يک مقدار روغن کرچک بزنيد و ماهی را در آب ول کنيد ، من اين کار را با ماهی مايکرو انجام دادم و نتيجه داد . اقدام بعدی شما استفاده از نخود پخته شده است . شما ميتوانيد يک عدد نخود را پخته و پوست آن را بگيريد ، يه تيکه کوچک از آن کنده و آن را له کنيد و به ماهی بيمار خود بدهيد ( زياد روی در دادن نخود نکنيد )


روش های اضافه

هميشه آب سالم داشته باشيد و سيفون کردن را فراموش نکنيد .
- : در دادن غذا نه خسيس بازی در بياريد و زيادی دست و دل بازی کنيد .
- : بهترين دما برای ماهی 28 درجه سانتيگراد هست و ماهی در اين دما احساس آرامش ميکند و مکانيزم بدن ماهی منظم می باشد .
- : از نمک بدون يد غافل نشيد .
 
 
کرمهای قلابدار ( پوست ، آبشش ، چشم )

پيشگفتار
دو نوع از اين کرمهای کوچک بنامهای جِيروداکتِيلوس Gyrodactylus و داکتِيلوجِيروس Dactylogyrus معمولا انگل پوست و برانشی ماهيها می گردند . ماهی آلوده به اين انگل داراي حرکات سريع و وحشيانه ای بوده و اکثرا به سرعت خود را به ِيک جهت پرت و سرِيعا توقف مي نماِيند .
شکل ظاهرِی هر دو انگل تا حدودی مشابه هستند با اين تفاوت که داکتِيلوجِيروس دارای 4 چشم بوده و انتهای آزاد بدن آن (سر) دارای 4 برآمدگی مي باشد .


تشخيص

کرم های قلابدار بر روی پوست و آبشش های ماهی های آب های شیرین ودریا ها زندگی میکنند.قلابهای چنگ مانند آنها بر روی قسمت جلویی بدن قرار دارد و ازآن برای نگه داشتن پوست میزبان خود استفاده می کنند.
یک مشخصه عمومی آنها تعدادو شکل این قلاب هاست و این مشخصه برای آکواریوم داران مهم است. چراکه کنترل گونههای مختلف کرم ها همیشه از طریق یک روش امکان پذیر نیست
.
ماهی ها اغلب زخم هایمعتدل و متوسط را تحمل می کنند. هر چند گاهی خود را به اشیاء درون آب می مالند وباله های خود را میلرزانند. در موارد زخم های شدید، کلاهک سر ماهی پهن و شکل نازکآبشش ها مانع تنفس ماهی میشود و موجب سرعت زیاد تنفس آن می گردد
.
ماهی درست درزیر سطح آب آویزان و به سمتی نفس می کشد. گاهی اوقات یک کلاهک باز و کلاهک دیگر بهعقب خم و دهان ماهی جمع می شود. در موارد شدید جذب اکسیژن چنان کاهش می یابد کهماهی میمیرد
.
کرم های قلابدار معمولا میزبان های ویژه ا ای را انتخاب می کنند،به طوری که تنها گونه های نزدیک به هم از ماهی های را مبتلا می کنند
.
در مخازنپر جمعیت مربوط به جفت گیری ماهی ها ، کرم آبشش به طور فزاینده ای تکثیر می شود ودر طی چند هفته موجب کشته شدن کل ماهی های جوان خواهد شد. در موارد مشکوک اگر تکهای از پوست و آبشش را فراهم کنید وجود کرم ها را به خوبی با بزرگ نمایی 50 تا 200xخوهید دید . ( منظور در زیر میکروسکوپ است )آنهابا استفاده از قلابهای خود محکم به بدن ماهی می چسبند و دم خود را تکان می دهند. قوس های آبششهای ماهی هایی که مرده اند را میتوان با بزرگنمایی50x آزمایش کرد کرم هایقلابدار به همراه ماهی های تازه به آکواریوم وارد میشوند و همچنین از طریق والدینبه نوزادان آنها منتقل میشوند .

درمان
دو روش برای مبارزه با اين انگل وجود دارد :
1 ) برای از بين بردن اين انگل مي توان ماهی های آلوده را به مدت 20 ثانيه در محلول 1 در 500 اسيد استيک متبلور ، دو روز پشت سر هم قرار داد
.
روش ديگر قرار دادن ماهی به مدت 5 تا 10 دقيقه در محلول 5 قطره فرماليندر یک ليتر آب مي باشد
.
حمام پرمنگنات پتاسيم بميزان 4میليگرم در ليتر برای از بِين بردن اين انگل ها مفيد مي باشد . در صورت آلودهشدن ماهی ها ، ضمن معالجه آنها بايد آکواريوم نيز به بهترِين وجه ضد عفونی شود.
2 )شما بايد ماهی بيمار را از آب خارج کنيد و به وسيله يک پنس مقداری پنبه را آغشته به آب نمک غليظ کنيد و به محل اتصال انگل و ماهی بزنيد ، سپس به آرامی با يک پنس انگل را ( کرم را ) از بدن ماهی بيرون بکشيد و محل زخم را بوسيله بتادين شستشو دهيد .

توجه : اين بيماری در ماهيان گلدفيش شايع تر است .
 
 
 
بيماری های انگلی
Internal Parasites
علت ها

انگلهای داخلی کاملاً به صورت مخفيانه وارد بدن ماهی ميشوند و نميشه گفت که ماهی بيمار است ، زيرا اين انگل ها به صورت خارج از آکواريوم وارد آب ميشوند و ميزبان خود را پيدا ميکنند . بيشترين علت ( ميشه گفت تنها علت ) ورود اين انگل ها غذا هايی هستند که به صورت غذا زنده در اختيار ماهی قرار ميگيرد ( ماهی های رودخانه اي که به صورت غذا زنده خريداری می شوند )

تشخيص

تنها راه تشخيص اين بيماری توسط ديدن و نگاه کردن شما به ماهیهايتنان می باشد ، شما بايد رفتار ها و نوع غذا هايی که به ماهی خود ميدهيد راياداشت کرده و در صورت مشاهده هر گونه تغييری در رفتار و غذا خوردن ماهی ، کنجکاوباشيد . اصولاً وجود انگل باعث وزن کم کردن و لاغر شدن ماهی بيمار می شود ، ماهیخوب غذا ميخورد ولی از وزنش کم می شود . در اغلب موارد ، اگر دقت کنيد خواهيد ديدکه يک ماده رقيقی به ماهی بيمار متصل است و شايد به شکل يک نخ سفيد نازک باشد .
اين انگل اکثراً در محل هايی مثل پوست و آبشش هامتصل می شود .

چه بايد کرد

شما در ابتدا بايد ماهی را به يک آکواريوم قرنطينه منتقل کنيد ، آکواريوم اصلی خود را کاملاً خالی کرده و تمام وسايل درون آن را با آب گرم شسته و وسايل را 24 ساعت در نمک زياد قرار دهيد . شن ها را جوشانده و 24 ساعت در نمک زياد قرار دهيد . شيشه آکواريوم رو کاملاً شسته و شيشه رو پر از آب کرده و توی آب را مقدار بسيار زياد نمک ريخته و اجازه دهيد که آکواريوم با آب نمک زياد 24 ساعت بماند .
اگر شما فاقد آکواريوم قرنطينه هستيد ، بايد 75% آب آکواريوم را سيفون کنيد .

داروها

در سايت های خارجی دارو های زيادی برای مبارزه با اين بيماری معرفی شده است که متأسفانه دسترسی به اين دارو ها برای ايرانی ها دور از ذهن است ، پس شما ميتونيد از همين دارو های داخلی کشورمان که بيشتر به جوهر خودکار شبيه است استفاده کنيد ، مقدار مصرف بر روی دارو نوشته شده .
در چند سايت خارجی ديدم که يک سری غذا های طبی برای مبارزه با اين بيماری درست شده که به اين صورت عمل ميکند که :
اين غذا يک Anti-Protozoa است و به اين صورت عمل ميکند که ، زمانی که ماهی اين غذا را ميخورد به خود ماهی صدمه اي وارد نميشود ولی وقتی غذا در بدن ماهی توسط انگل خورده می شود ، باعث مردن انگل ميشود و پس از مرگ ، انگل از بدن ميزبان خارج می شود !!!

موضوعات مرتبط: بیماری آکواريومي

تاريخ : | | نویسنده : یونس آقايي |
.: Weblog Themes By VatanSkin :.